‘We hebben het goed en dus moeten we delen’ – De Gelderlander
Mohanad krijgt geen huis, maar wel een gastgezin: ‘We hebben het goed en dus moeten we delen’
Mohanad Shater (21) merkt direct hoe hoog de druk is op de asielopvang. Ook toen hij hoorde dat hij in Nederland mocht blijven, moest de vluchteling uit Jemen in het azc blijven. Er is immers nog geen huis voor hem beschikbaar. Nu heeft hij onderdak bij een gastgezin. ,,We merkten meteen dat het klikte.”
Het was een van de eerste dagen dat hij bij hen in huis was. Mohanad pakte een glas, vulde het met water, dronk het leeg en zette toen het glas weer terug in de kast.
Ilse van der Maesen stond erbij en dacht: hoe ga ik hem vertellen dat we dat in dit huis toch net even wat anders doen? Het zijn kleine dingen als deze waar je even doorheen moet als je een vluchteling in huis neemt. Afspraken maken. Open communiceren. En dat lukte. Want hij is is ‘Mo’ geworden. En zij ‘mamsie’.
Hij komt uit Jemen en mag hier blijven als vluchteling. Zij is een Oosterbeekse met een deels leeg huis. Samen met haar man Léon stelde Van der Maesen haar huis zes maanden open voor Mohanad Shater, een 21-jarige asielzoeker die in het voorjaar van 2023 te horen kreeg dat hij in Nederland mag blijven. Hij kreeg een status en werd gekoppeld aan Zevenaar, de gemeente die een huis voor hem moet zoeken. Maar veel huizen voor jongeren – zij mogen niet veel huur betalen – zijn er niet.
Studeren in het azc is ‘onmogelijk’
En dus moest Mohanad wachten in het asielzoekerscentrum in Wageningen waar hij woonde. Zonder woning staat vaak alles op pauze. Ook de opleiding en de inburgering. Dat wilde Mohanad niet. Hij volgt het schakeljaar bij de Hogeschool Arnhem/Nijmegen om daarna verder te kunnen studeren. ,,Maar als je in het azc wil leren is het bijna onmogelijk. Er heerst vaak een negatieve sfeer. Je slaapt met vier personen op een kleine kamer zonder privacy.”
Dus schreef hij zich in voor de logeerregeling via Takecarebnb . Die organisatie koppelt statushouders aan gastgezinnen, zo lang die statushouders wachten op een tijdelijke woning. ,,Ik wilde dat graag omdat inburgering onzin is, als ik het alleen uit een boek leer.”
Mensen snappen het niet altijd waarom we het doen, ze vinden het knap. Maar voor ons is het best logisch.
Geen oefenweekend nodig
Gastgezinnen worden gekoppeld door een coördinator van Takecarebnb. Meestal is na een eerste ontmoeting een logeerweekend om aan elkaar te wennen. Maar dat hoefde niet voor het gezin Van der Maesen. Ze wisten meteen: deze jongen willen we wel in huis nemen.
Het is ook niet de eerste keer dat ze meedoen aan de logeerregeling. Al twee keer eerder stelden ze hun huis open. ,,Onze kinderen zijn het huis uit, we zitten hier letterlijk te groot’’, vertelt zij. ,,Mensen snappen het niet altijd waarom we het doen, ze vinden het knap. Maar voor ons is het best logisch. We hebben het goed en dus moeten we delen. Vroeger hadden we ook een kind dat elke zomer kwam via Europa Kinderhulp.”
Het zit er in, zegt Léon ,,Ooit hebben we iemand ontmoet die zei: wie een mens redt, redt de wereld. Die gedachte zit er ook wel achter bij wat we doen je moet het kleinschalig houden.” Dat ze juist nú hun woning open zetten, heeft ook te maken met de opvangcrisis: overvolle azc’s zijn maandelijks op het nieuws. ,,Door een gast in huis te nemen, gaat de doorstroom in de azc’s vlotter en kan de integratie voor een vluchteling écht beginnen”, zegt Léon. ,,Bovendien zijn goede mensen in Nederland hard nodig, het is echt win-win.”
Elke dag samen de afwas
Voor Mohanad betekent het open huis uiteindelijk veel meer dan hij had gedacht. ,,Eerst was het een plek om te wachten op een woning. Maar nu heb ik ineens een familie hier.” Zijn Nederlands gaat met sprongen vooruit. Snater zoekt de maatschappij actief op. Hij voetbalt met Nederlanders in Oosterbeek. Na het avondeten wordt -steevast tijdens de afwas- de dag, school en ook de politiek doorgenomen.
In Jemen is zijn echte familie. Twee zusjes, en broer en zijn ouders. Hij hoopt dat hij ze ooit ook weer kan zien hier in Nederland. Tot die tijd wil hij zo veel mogelijk leren, een opleiding doen. ,,We doen nu een groot project op school. Dat had ik nooit kunnen doen als ik nog op het AZC zat.”
Het gezin Van der Maesen zou iedereen die plek over heeft in het eigen huis -,,de ruimte moet er echt wel zijn”- aanraden een statushouder in huis te nemen. ,,Er gaat een wereld voor je open. Je leert heel veel over de wereld”, zegt Léon. ,,Vanwege de Houthi-aanvallen in Jemen bespreken we de situatie daar veel. Hij hoort ook dingen van zijn familie daar. Wat normaal heel ver van mijn bed is, is nu dichtbij.”
‘We gaan sowieso dood’
Ook vertelde Mohanad zijn vluchtverhaal. Vanuit Jemen kwam hij via Wit-Rusland en Polen naar Nederland. Bij de grens tussen die twee landen, dacht Mohanad dat zijn laatste uur geslagen was. ,,Het was ons niet gelukt over de grens te komen, maar we mochten ook niet terug Wit-Rusland in.”
Ze verbleven vijftien dagen in een soort niemandsland. ,,Er lagen dode mensen. Er was een zware sneeuwstorm. We dachten dat onze laatste dag gekomen was. Iedereen begon een brief te schrijven aan onze families. Toen hebben we het nog een keer geprobeerd. We dachten: we gaan sowieso dood. Maar toen lukte het toch.”
Rust gevonden
Die periode lijkt ver weg in Oosterbeek. Hier heeft hij rust gevonden. Ontbreekt het hem aan niets. Deze winter gaat Mohanad naar een volgend gastgezin. In de gemeente Zevenaar, waar hij daarna hopelijk eindelijk een eigen plek krijgt. ,,Dat is fijn voor mij”, zegt Mohanad. ,,En ik kan hier altijd nog langskomen met het ov. Ook zonder vooraf een afspraak te maken.”
Hij lacht naar ‘mamsie’. Zij knikt. ,,Ja, dat zijn de cultuurverschillen die blijven. Ik vind een afspraak altijd wel fijn. Maar hij is hier altijd welkom.”
